Avontuurlijk buitenspel vereist natuurlijk bepaalde materialen en een goed ingerichte buitenruimte. Maar het mooie is: Dit hoeft helemaal niet heel ingewikkeld te zijn op kostbaar. De meest esthetisch ingerichte buitenruimtes wordt soms veel minder intensief gespeeld dan op bijvoorbeeld een bouwterrein. De kunst is dus om voldoende van het spel van kinderen te weten om een geschikte buitenruimte en geschikte materialen aan te dragen!

De buitenruimte

Waar bij het inrichten van een buitenruimte vroeger gewoon een aantal leuk ogende speeltoestellen werd geplaatst, denkt men nu steeds meer na over het spel dat er daadwerkelijk plaatsvindt. Er wordt steeds meer geredeneerd vanuit het spel van kinderen. Belangrijk is om na te gaan hoe kinderen in de buitenruimte gaan spelen, wat ze moeten leren en welk gevoel de buitenruimte moet oproepen. Door dit mee te nemen in je ontwerp, ontstaat er voldoende ruimte voor risicovol spel. Ten eerste omdat de mogelijkheden er zijn en ten tweede omdat de kinderen zich prettig genoeg in de buitenruimte voelen om tot risicovol spel over te gaan.

Denk bijvoorbeeld eens na hoe een kind de buitenruimte ziet. Wanneer een kind een heuvel ziet, denkt hij niet alleen aan een berg zand. Het is veel meer. Je kunt er op klimmen en af glijden of rollen. Ook kun je voelen aan het zand of gras op de heuvel. Je kunt je er achter verstoppen. Ook kan het een vulkaan zijn. En zo krijgt deze heuvel, die misschien bedoeld was om op te klimmen ineens een heel andere betekenis en krijgt grote waarde voor het spel van kinderen. Je kunt dus een klein, rond heuveltje in de tuin maken, maar je kunt ook nadenken over de vorm en grootte van de heuvel en elementen die je op de heuvel plaatst. Dan geef je de heuvel nog meer waarde voor vrij en avontuurlijk buitenspel.

Wat je heel vaak ziet is dat een buitenruimte anders wordt gebruikt dan wij volwassenen van te voren hebben bedacht. Sommige volwassenen zijn dan toch enigszins teleurgesteld en gaan kinderen vertellen wat de bedoeling van de ruimte is. Dit is natuurlijk een dooddoener voor het vrije spel. Het is vervelend wanneer kinderen zand gaan transporteren naar plaatsen waarvan jij dat niet wilt. Maar de kunst is om verder te kijken naar het hoe en waarom kinderen een spel op een bepaalde manier uitvoeren en daar de ruimte op aan te passen. Hierdoor ondersteun je kinderen waardevol spel te ontwikkelen.

Door op deze manier te kijken naar de behoeften van kinderen ontstaat er een buitenruimte waarin volop gelegenheid is om te ontdekken, onderzoeken en grenzen te verleggen. Hierdoor ontstaan kansen en mogelijkheden voor avontuurlijk buitenspel!

De materialen

Wanneer we kijken naar materialen die in de kinderopvang voor buitenspel gebruikt worden, zien we veel verschillen. Wat interessant is om eens naar te kijken, is hoeveel van je materialen “open-ended” zijn. Dat wil zeggen: hoeveel speelgoed is er waarvan vaststaat hoe je het moet gebruiken? Neem bijvoorbeeld een kiepauto of een fietsje. Daarvan is meteen duidelijk waarvoor het bedoeld is. Maar een krat met wielen kan heel veel zijn. Een auto, een ziekenhuisbed een kruiwagen of een karretje om in te zitten en ga zo maar door. Materialen met een “open eind” vereisen van kinderen dat ze hun creativiteit en fantasie in moeten zetten. Kijk daarom eens kritisch naar je speelgoedaanbod. Faciliteert het kinderen om tot avontuurlijk spel te komen? Of is eigenlijk al voorgekauwd hoe je het moet gebruiken? Ook dit speelgoed mag er natuurlijk zijn, maar het is zeker aan te bevelen om ook speelgoed met een open eind aan te bieden. En dit hoeft niet duur te zijn! Denk aan planken, kratten, oude autobanden, oude kleden, oud keukengerei en kartonnen dozen. Vaak kosteloze materialen, die aanzetten tot avontuur en creativiteit in het spel!

Meer weten over avontuurlijk buitenspel? Lees dan ook het blog over Het ondersteunen van avontuurlijk spel en het blog Risico of avontuur. Nóg meer weten over avontuurlijk buitenspel? Bezoek dan het Congrestival Avontuurlijk Buitenspelen op 9 mei in de Metaalkathedraal te Utrecht.

Programma
Tickets
Contact

Geef een reactie op dit artikel

Reinate Bruins Slot

Ik ben Reinate Bruins Slot, eigenaar van Ik & Buiten. Als kind was ik altijd al gefascineerd door de natuur en was dan ook veel buiten te vinden. Na een carrière als ecoloog ben ik ruim vijf jaar geleden gestart met het promoten van buiten slapen op kinderdagverblijven door de verkoop van een zelf ontwikkeld buitenbed en het geven van advies over buiten slapen. Maar na een tijdje begonnen mijn groene roots weer te kriebelen en ik geef daarom nu trainingen en workshops over natuurlijk buiten spelen aan de kinderopvang en aan gastouders. Bij mij staat de eenvoud van natuurbeleving voorop. Al met kleine middelen en ideeën en praktische tips kun je de natuur overal beleven en genieten van buiten spelen!

Bekijk mijn website
Bekijk alle berichten

Ontvang direct een e-mail zodra er een nieuw bericht wordt geplaatst door deze auteur.

 

Gerelateerde berichten

Pikler en avontuurlijk buitenspelen

Pikler en avontuurlijk buitenspelen

In de aanloop naar het congrestival Avontuurlijk Buitenspelen interviewden we Helen Janssen over het begeleiden van avontuurlijk buitenspelen. Als Pikler Pedagoog zijnde verzorgt ...
Lees meer
Bewegingsarm en bewegingsbang

Bewegingsarm en bewegingsbang

Het is lente. De tuindeuren staan open. Heerlijk die frisse lucht, de zon en vooral dat gevoel van vrijheid. En ...
Lees meer
Organiseer je eigen Expeditie Robinson.

Organiseer je eigen Expeditie Robinson.

De grote tv hit Expeditie Robinson is natuurlijk spannend om naar te kijken, maar het is nog leuker om samen ...
Lees meer
Recensie kinderboeken uitgelicht door De Verhalenwinkel

Recensie kinderboeken uitgelicht door De Verhalenwinkel

De Verhalenwinkel heeft voor het komende congrestival ‘Avontuurlijk buitenspelen’ de volgende pareltjes uitgelicht. Deze en nog vele andere zullen te ...
Lees meer

Andere berichten

De nasmaak van een tosti

De nasmaak van een tosti

“Is de caesarsalade hier lekker?” vraag ik aan de bediende. “Die heb ik híer nog nooit gegeten,” zegt ze met een blik ...
Lees meer
Sinterklaas en de val van de surprise

Sinterklaas en de val van de surprise

Sinterklaas komt er weer aan en ik zie op Facebook allerlei surprises voorbij komen. Trots schrijven de ouders hoe leuk ...
Lees meer
Risicovol buitenspel

Risicovol buitenspel

Tijdens een observatie bij een kinderdagverblijf zie ik een medewerker de hand van een kind vasthouden dat over een boomstam ...
Lees meer
Personen register kinderopvang

Personen register kinderopvang

Het is alweer iets meer dan twee maanden geleden dat het personen register kinderopvang in werking is getreden. Afgelopen maand ...
Lees meer