De wet IKK. Een veelbesproken en bediscussieerde wet die de kwaliteit van de kinderopvang moet verbeteren. Vanaf 1 januari 2018 zijn een groot aantal maatregelen in werking getreden en hebben kinderopvangorganisaties hard gewerkt om aan de eisen te kunnen voldoen. Ook vanaf 1 januari 2019 zullen nog enkele maatregelen in werking treden. Sommige organisaties hebben de invulling hiervan al helemaal op orde, anderen worstelen hier nog mee.

Pedagogisch beleidsmedewerker

Eén van die maatregelen is de inzet van de pedagogisch beleidsmedewerker. Elke kinderopvangorganisatie moet haar beroepskrachten, de pedagogisch medewerkers, ondersteuning bieden door inzet van een pedagogisch beleidsmedewerker/coach.
Het eerste struikelblok begint al bij de benaming van de functie. Officieel wordt het in de wet IKK de ‘pedagogisch beleidsmedewerker’ genoemd, maar naast de verantwoordelijkheid voor het vormgeven, evalueren en implementeren van pedagogisch beleid zal deze nieuwe beroepskracht ook het coachen van de pedagogisch medewerkers als taak krijgen. Je kan je voorstellen dat voor dergelijke functies verschillende competenties nodig zijn. Iemand die een goede beleidsmedewerker is is niet per definitie een goede coach en andersom. De logische vraag is dan ook, zal deze nieuwe rol door één persoon worden ingevuld? Of worden het in de praktijk twee verschillende rollen?

Minimumaantal uren inzet

Naast deze functiediversiteit is er de minimale uren eis. Elke organisatie moet aan het begin van het jaar vaststellen hoeveel uur de pedagogisch beleidsmedewerker/coach ingezet zal worden. Hier is de volgende rekenregel voor bedacht:
(50 uur x het aantal locaties + 10 uur per fte pedagogisch medewerkers)
Dit samen is het minimumaantal uren dat per jaar ingezet moet worden. Hoe elke organisatie deze uren verdeelt is vrij te bepalen. Dit moet aan het begin van elk jaar schriftelijk worden vastgelegd. Een aantal organisaties hebben al een dergelijke functie en voldoen wellicht aan deze maatregel, maar voor anderen is het soms lastiger te realiseren. Vooral vanuit lokale kinderopvangorganisaties horen we geluiden dat zij nog worstelen met invulling van deze nieuwe rol. Een voorbeeld:
Kinderopvang-X bestaat uit één locatie met één BSO-groep en één verticale KDV-groep. Naast de houder heeft kinderopvang-X 8 Pedagogisch medewerkers in dienst. Allemaal parttimefuncties. Alle dienstverbanden bij elkaar opgeteld komt kinderopvang-X uit op 5 fte. Dit betekent dus dat de houder voor 50+50(10 uur per fte) uur per jaar een pedagogisch beleidsmedewerker in moet zetten. Dit houdt dus een functie van minimaal 100 uur per jaar in, oftewel een kleine 2 uur per week. Dat is natuurlijk geen volwaardige functie. Een logische keuze is dan om deze rollen toe te kennen aan de houder zelf of één van de pedagogisch medewerkers. Is dit echter ook werkbaar en ideaal? Of is het een praktische keuze?

Opleidingseis

Als dit de keuze is die je moet maken zijn er tal van knelpunten waar je tegenaan kan lopen. Allereerst is er het opleidingsniveau dat voor deze functie vereist is. In de wet IKK is opgenomen dat de pedagogisch beleidsmedewerker/ coach minimaal een opleiding op hbo-niveau moet hebben afgerond, gericht op pedagogiek. De opleidingen die volstaan zijn inmiddels bekend gemaakt door FCB. Via deze link kan je precies inzien welke opleidingen hiervoor volstaan. Naast een aantal geselecteerde hbo- (zowel niveau 5 als 6) en Masteropleidingen is de minimale eis een mbo-4 opleiding, die kwalificeert voor de functie van Pedagogisch Medewerker/Peuterspeelzaalleidster, met aanvullende scholing gericht op coachen en/of pedagogiek 0 tot 13 jaar. Welke aanvullende scholing hiervoor volstaat is nog niet bekend gemaakt. Via deze link kan je zien waar deze scholing aan moet voldoen. Zodra erkenning hiervoor is afgegeven kan je dit op de website van FCB terugvinden.

Rol binnen de organisatie

Daarnaast is het goed om jezelf af te vragen of je een pm-er wil belasten met coachtaken ten aanzien van beroepskrachten uit hetzelfde team. Dit kan voor wrijving en onderlinge irritatie zorgen. De betreffende pm-er is niet objectief en als teamlid betrokken bij zijn/haar collega’s. Voordelen hiervan kunnen zijn dat ze zich vertrouwd voelen bij elkaar en van elkaar weten waar ze goed en minder goed in zijn. Een andere mogelijkheid is dat de houder deze rol op zich gaat nemen. De houder is op zijn/haar beurt ook niet objectief. Ook al ben je een coachend leidinggevende, het kan erg lastig zijn om pm-ers te coachen en daarnaast ook verantwoordelijk te zijn voor functioneringsgesprekken en het beoordelen van de medewerkers. Natuurlijk zijn er zeker situaties waarin dit wel mogelijk is en het vertrouwen en gevoel van veiligheid zo groot is dat de voorwaarden voldoende aanwezig zijn om een goede coachrelatie aan te gaan, maar het is zeker de moeite waard om hierbij stil te staan tijdens de vormgeving van deze nieuwe functie.

Meetellen in BKR

Volgende vraagstuk. De medewerker die belast is met de pedagogisch coaching kan dit op verschillende manieren inzetten. Ook daar kan elke organisatie keuzes in maken. Wanneer je kiest voor ‘coaching on the job’ mag de Pedagogisch coach meetellen in het BKR. Dit kan alleen wanneer de coach ook daadwerkelijk de werkzaamheden van de pm-er verricht. Dat is financieel wellicht voordelig, maar ook nu zijn er aspecten waar je tegenaan kan lopen als je hiervoor kiest. Denk bijvoorbeeld aan de groepsstabiliteit. Wanneer de vaste pm-er moet wijken voor de pm-er met coachtaken komt dit de stabiliteit van de groep niet ten goede.

Aandachtspunten en kansen

Bij enkele grotere organisaties is deze functie of een soortgelijke functie regelmatig al ingebed in de organisatie. Ook daar zijn enkele aandachtspunten van belang. Voor een organisatie met meerdere locaties heeft de pedagogisch beleidsmedewerkers/ coach vaak te maken met verschillende werkwijze en leidinggevenden. Dit vraagt de nodige zelfstandigheid en autonomie van een pedagogisch beleidsmedewerker/ coach.
Natuurlijk biedt het ook kansen. De pedagogisch beleidsmedewerker/coach van organisaties met verschillende locaties kan voor verbinding zorgen en pedagogisch handelen meer op elkaar afstemmen volgens dezelfde visie.

Onderzoek naar verwachtingen

Al met al…veel om over na te denken bij inrichting van deze nieuwe rol. Voor de opleiding die ik volg (Pedagogisch Management Kinderopvang) doe ik onderzoek naar de verwachte invulling en de mening die leidinggevenden in de kinderopvang hebben ten opzichte van deze nieuwe functie.
Heb jij een leidinggevende/ ondersteunende functie binnen de kinderopvang? Dan stel ik het heel erg op prijs wanneer je de online vragenlijst, via deze link in zou willen vullen en jouw mening hierover met mij wil delen. Uiteraard is dit geheel anoniem.
Alvast bedankt!

Willeke Van rooij

Willeke van Rooij heeft 15 jaar ervaring binnen de kinderopvang. Gestart als pedagogisch medewerker en vervolgens in diverse ondersteunende en leidinggevende functies werkzaam geweest voor verschillende kinderopvangorganisaties. Het motto ‘een leven lang leren’ is haar op het lijf geschreven. Over enkele maanden heeft ze haar studie Pedagogisch Management Kinderopvang afgerond. Om een bijdrage te kunnen leveren aan de pedagogische kwaliteit en professionalisering binnen de kinderopvang is Willeke gestart als freelance ondersteuner in de kinderopvang.

Bekijk alle berichten

Ontvang direct een e-mail zodra er een nieuw bericht wordt geplaatst door deze auteur.

Gerelateerde berichten

Spraakontwikkeling: zo snel kan het gaan!

Spraakontwikkeling: zo snel kan het gaan!

‘De leidsters verstaan hem niet goed. En soms horen we ook dat hij stottert. Of hij spreekt sommige letters niet ...
Lees meer
Mag ik een paar minuutjes van je tijd?

Mag ik een paar minuutjes van je tijd?

Als pedagogisch coach ben ik dagelijks op verschillende groepen te vinden. Om zo te voelen en te kijken waar mijn ...
Lees meer
Allemaal spanningen

Allemaal spanningen

Het is dinsdagmiddag en groep 8 is op school begonnen met de proefcito. Dit is duidelijk te merken aan Thijs ...
Lees meer
Rust, reinheid, regelmaat. Ouderwetse of eigentijdse opvoeding?

Rust, reinheid, regelmaat. Ouderwetse of eigentijdse opvoeding?

In de jaren 50 en 60 waren de drie R-en rust, reinheid en regelmaat de basisregels voor de opvoeding. Wie ...
Lees meer

Andere berichten

Onderzoek toont aan: taalontwikkeling kinderen groeit door actief productieve gesprekken

Onderzoek toont aan: taalontwikkeling kinderen groeit door actief productieve gesprekken

Regelmatig spreek ik pedagogisch medewerkers die het opvalt dat de taalontwikkeling van kinderen achteruitgaat. Deze ontwikkeling kun je tegengaan door ...
Lees meer
Hoe bedenk je nieuwe activiteiten voor thema's?

Hoe bedenk je nieuwe activiteiten voor thema’s?

Veel kindercentra werken met thema’s of hebben jaarlijks terugkerende activiteiten waar zij aandacht aan besteden. Het geven van een leuke ...
Lees meer
Klassieke muziek met jonge kinderen

Klassieke muziek met jonge kinderen

Jonge kinderen reageren goed op muziek en dans. Hun belevingswereld bestaat uit zingen, dansen, spelen. Er is geen kind dat ...
Lees meer
Spraakontwikkeling: zo snel kan het gaan!

Spraakontwikkeling: zo snel kan het gaan!

‘De leidsters verstaan hem niet goed. En soms horen we ook dat hij stottert. Of hij spreekt sommige letters niet ...
Lees meer