Bij logopedie denk je waarschijnlijk allereerst aan spraak. Aan hoe je praat. Gaat het over mijn werk dan beginnen mensen vaak eerst ineens heel overdreven hun mond te bewegen: ‘dat je he-le-maal zo praat’, met extreem ronde en dan weer brede mond. ‘Oeh, je let nu zeker ook op hoe ik praat?’, die hoor ik ook vaak. Als ik niet aan het werk ben, doe ik dat eigenlijk niet. En ik let dan ook niet op hoe ik zelf praat. Dat is natuurlijk anders als ik werk. Bij het verstaanbaar leren spreken, moet ik natuurlijk het goede voorbeeld geven. Bij het jochie dat in plaats van ‘leeuw’, ‘jeeuw’ zegt, laat ik duidelijk zien dat mijn tong omhoog gaat bij de ‘l’. Soms is het niet een kwestie van het verwisselen van klanken maar van een slappe mondmotoriek, vaak gemakkelijk te herkennen bij kinderen.

Of een kind een slappe mondmotoriek heeft, zie je aan een open mond in rust, een laag liggende tong, soms speekselverlies en weinig mondbeweging bij het spreken. Meestal duimt het kind, zuigt het op vingers of zelfs op kleding. Heel soms zien we nog een kleuter met een speen die dan, tja, echt naar de prullenbak moet verhuizen. Want weet je, zo’n ding in je mond houdt de tong lui en inactief. En juist die moet sterk zijn bij het spreken en, let op, het slikken.

Spierballen in je tong en lippen

Bij een nieuw cliëntje waarbij de mondmotoriek weer in balans moet komen zeg ik vaak: ‘we gaan spierballen in je tong en lippen maken!’. Hoe ik dat doe? Bij kleintjes spelenderwijs. Een greep uit de oefeningen:

  • Met rietjes drinken of bubbels in een glas water blazen;
  • Mondvoetbal, waarbij je veertjes of bolletjes stof naar elkaar toe blaast;
  • Bellenblazen;
  • Chocopasta van je bovenlip aflikken;
  • Je lippen over elkaar wrijven, misschien wel met lipstick;
  • Samen een visje nadoen: ‘blub, blub’;
  • Briesen als een paard waarbij de lippen trillen.

Soms is er een wat structureler programma nodig, met meer gerichte oefeningen zoals tongklakken en het aanzuigen van de tong, elke dag voor een aantal weken. Voorwaarde is wel dat de duim of speen niet meer de mond in mag. En ja, ik weet hoe moeilijk dat soms is.

Gerelateerde berichten